Katholieke Vereniging voor Oecumene

Athanasius & Willibrord

 

Perspectief

Perspectief biedt een forum voor theologische reflectie over diverse oecumenische thema's. Perspectief wil met name jonge theologen een podium geven om hun bijdragen voor het voetlicht te brengen. 

Perspectief is een uitgave van de Katholieke Vereniging voor Oecumene. Met dit tijdschrift wil de vereniging nieuwe en vernieuwende perspectieven voor de toekomst van de oecumenische beweging ontsluiten. Daartoe biedt het een platform voor theologische reflectie op de vragen die in de oecumenische beweging leven. Perspectief richt zich daarnaast op de publicatie van oecumenische symposia en studiedagen. 

Perspectief verscheen in 2008 tweemaal (juni en december), vanaf 2009 viermaal per jaar.
Het tijdschrift wordt gepubliceerd op de website van de vereniging. 

U kunt Perspectief bekijken als bladerboek of downloaden als PDF-bestand. 

 


 
  

Perspectief Special over Katholiciteit 2014 - 26

Perspectief 2014-26

Een bont gezelschap en theologen uit diverse Europese landen boog zich eind augustus 2014 over het thema van de 18e academische consultatie van de Societas Oecumenica, dat "Katholiciteit onder druk: de dubbelzinnige relatie tussen verscheidenheid en eenheid" luidde. De bijeenkomst werd op uitnodiging van de Lutherse Theologische Faculteit en het Oecumenisch Instituut van de Pázmány Péter Katholieke Universiteit in Budapest gehouden. De lezingen en workshopbijeenkomsten zullen over enige tijd integraal gepubliceerd worden in een uitgave van de Societas zelf. 
Met dit nummer van Perspectief, het laatste van 2014, willen we de aandacht vestigen op het bestaan en het werk van de Societas Oecumenica. Aan de bijeenkomsten van de Societas Oecumenica wordt buiten de kring van direct betrokkenen weinig ruchtbaarheid gegeven. Omdat in dit gezelschap van oudere én jongere theologen belangrijke oecumenische thema's worden behandeld willen we studenten theologie met dit nummer aansporen om een keer de gelegenheid te nemen om deel te nemen aan een conferentie van de Societas Oecumenica. Het volgende congres zal eind augustus 2016 plaatsvinden in Finland.  

Inhoud Perspectief 2014-26

In dit nummer van Perspectief treft u de volgende artikelen aan:

 

Norbert Nagy, geeft in een inleidend artikel een impressie van het congres in Budapest en leidt het thema "Katholiciteit onder druk: de dubbelzinnige relatie tussen verscheidenheid en eenheid" in. Nagy studeerde theologie aan de Universiteit van Fribourg (Zwitserland). Hij is lid van de Societas Oecumenica. 
Lees hier het artikel

  Nagy

Prof. dr. Peter-Ben Smit (bijzonder hoogleraar oude katholieke kerkstructuur vanwege het Oud-Katholieke Seminarie aan de UU en universitair docent Nieuwe Testament aan de VU), reflecteert in het licht van nieuwer onderzoek naar de Canon op de oude these van Ernst Käsemann, dat de Canon van het Nieuwe Testament eerder een legitimatie vormt voor de veelheid van denominaties dan de basis is voor de eenheid van de Kerk. Volgens Smit behoren de teksten van de Schrift op elkaar betrokken te worden. Een dialogische leeswijze is onderdeel van de zoektocht naar een christelijke identiteit. 
Lees hier het artikel

  Smit

Prof. dr. Henk Bakker (bijzonder hoogleraar Geschiedenis, identiteit en theologie van het baptisme aan de VU), reflecteert vanuit een Baptistisch perspectief op de betekenis van katholiciteit in de huidige Nederlandse context. Katholiciteit is één van de diepe en altijd aanwezige kenmerken van de Kerk, maar ook niet weer zo tastbaar en grijpbaar als sommigen misschien zouden willen. In onze situatie dient het accent meer te liggen op relaties dan op doctrine, op ontvankelijkheid voor goddelijk ingrijpen dan op menselijke inzet en op Bijbelse verbeelding dan op de beperkingen van het moment. 
Lees hier het artikel

  Bakker1

Dr. Margriet Gosker (em. predikant van de PG in Boxmeer en als theoloog namens de Basisbeweging Nederland lid van de Beraadgroep Geloven en Kerkelijke gemeenschap van de Raad van Kerken Nederland), betoogt dat de toelating van vrouwen tot het dienstambt in de Kerk onderdeel uitmaakt van een juist verstaan van katholiciteit. 
Lees hier het artikel

  MargrietGosker

Prof. dr. Peter De Mey (hoogleraar Rooms-katholieke ecclesiologie en oecumene van de Theologische Faculteit van de KU Leuven), houdt enkele teksten van paus Franciscus tegen het licht en constateert dat paus Franciscus enkele belangrijke nieuwe accenten in het denken over katholiciteit legt die oecumenisch van grote betekenis zijn. 
Lees hier het artikel

  De Mey

Drs. G. van Dartel, (secretaris van de Katholieke Vereniging voor Oecumene in 's-Hertogenbosch en redacteur van het Tijdschrift Perspectief), schreef een recensie van de bundel 'Kirche und Kirchengemeinschaft: die Katholizität der Altkatholiken'. Deze bundel handelt over het rapport van de Internationale Rooms-katholieke/Oud-katholieke Dialoogcommissie uit 2009. 
Lees hier het artikel

  Geert100

Special Perspectief over de communiteit van Taizé 2014-25

Perspectief 2014-25

De oecumenische gemeenschap van Taizé, die volgend jaar 75 jaar bestaat, is voor velen een bron van inspiratie. De communiteit slaagt daar waar andere initiatieven maar moeilijk vooruit komen. Dat geldt in het bijzonder voor de relatie met jongeren maar ook op oecumenisch gebied. Jaarlijks gaan jongeren in grote getale voor een verblijf van enkele dagen of weken naar Taizé toe. Daarnaast is er ieder jaar in één van de grote Europese steden een Europese jongerenontmoeting tussen kerst en nieuwjaar waar duizenden jongeren aan deelnemen. Ook wat oecumene betreft is de communiteit een begenadigd voorbeeld. Eenheid en verzoening van de christelijke denominaties was vanaf het begin een centrale doelstelling van frère Roger (1915-2005). De oecumenische communiteit werd in 1940 door frère Roger opgericht.In 1972 werd de eerste katholieke broeder in de gemeenschap opgenomen.

Taize300Over de oecumenische betekenis en de spiritualiteit van Taizé is veel geschreven. Maar er is weinig literatuur waarin de wijze waarop de oecumenische verbondenheid in de gemeenschap vorm krijgt, beschreven en geduid wordt. Fokke Wouda, student van de Tilburg School of Theology, deed er onderzoek naar en wijdde er zijn master's thesis aan. In augustus 2014 studeerde hij af. De titel van zijn scriptie luidde: 'Communion in Taizé, Theological interpretation of a Eucharistic practice in an ecumenical context'. Hierin beschrijft hij de liturgische praktijk van de gemeenschap die hij vervolgens plaatst binnen het framework van het kerkelijk recht van de Katholieke Kerk en bereflecteert vanuit het perspectief van de katholieke systematische theologie.

We publiceren deze master's thesis als een special van het tijdschrift Perspectief. Ten eerste vanwege de relevantie van het onderwerp en de wijze waarop de auteur dit onderwerp heeft geanalyseerd en geïnterpreteerd. Een bijzondere omstandigheid daarbij is dat de auteur zelf van gereformeerde huize is. Desalniettemin is hij er in geslaagd een oecumenische studie te maken vanuit het perspectief van het kerkelijk recht van de Katholieke Kerk en de katholieke systematische theologie. De tweede reden is dat het tijdschrift Perspectief een platform wil bieden aan jonge theologen voor de publicatie van bijdragen over oecumenische thema's. We hebben nog niet zo veel jonge auteurs kunnen aantrekken. Graag publiceren we deze scriptie van deze jonge theoloog ook in de hoop dat Fokke Woudaer meer interessante bijdragen van jonge auteurs zullen volgen. Een opmerking tenslottte over de oranje kleuren in de inhoudsopgave en van de tussenkopjes. Fokke Wouda schreef me daarover het volgende: 'Oranje is de kleur van Taizé. Voor in de kerk van Taizé hangen grote oranje doeken. Ter decoratie, maar ze beelden overigens ook zeilen van een schip uit. De kleur oranje heeft verder geen betekenis, ik meen dat Frère Roger eens gezegd heeft dat het gewoon zijn lievelingskleur was. Omdat het de kleuren van Taizé zijn heb ik verschillende tinten rood en oranje gebruikt. Kijk gerust ook eens op www.taize.fr.' Een goed advies, dat ik graag aan u, lezer, doorgeef. En vooral veel genoegen bij het lezen van deze studie.

Perspectief 2014-24

Perspectief 2014-24

In het zomernummer van Perspectief komen twee heel verschillende onderwerpen aan de orde: de apostolische exhortatie van paus Franciscus over de Vreugde van het Evangelie uit 2013 en het Concilie van Trente waarover de Katholieke Vereniging voor Oecumene vorig jaar een symposium organiseerde. De redactie wenst u veel leesplezier en een goede zomer. 

Inhoud Perspectief 2014 24

In dit nummer van Perspectief treft u de volgende artikelen aan:

 

Prof.dr. Eduardo Echeverria, professor filosofie en theologie aan het Greetseminarie van het H.Hart in Detroit (Michigan, USA), probeert in zijn artikel te achterhalen waarom paus Franciscus de Vreugde van het Geloof zo benadrukt. Zijn zoektocht voert hem naar inzichten van zijn voorgangers en naar de H. Schrift.
Lees hier het artikel 

  Echeverria

Prof. Dr. Peter Ben Smit, bijzonder hoogleraar oude katholieke kerkstructuur (alsmede inhoudende geschiedenis en leerstellingen van het oudkatholicisme) vanwege het Oud-Katholiek Seminarie aan de Universiteit Utrecht, schetst de complexe receptiegeschiedenis van het Concilie van Trente in de Utrechtse kerkprovincie onmiddelijk na het Concilie (16e eeuw), in de Roomschkatholijke Kerk van de Oudbisschoppelijke Cleresie na de breuk met Rome in 1723 en in de Oud-katholieke Kerken die na het Eerste Vaticaans Concilie in 1870 zijn ontstaan. 
Lees hier het artikel

  Smit

Drs. Hans de Jong, medewerker bij de dienst Pers, Communicatie en Informatie van het bisdom Breda en bibliothecaris van de Priester- en Diakenopleiding Bovendonk, schreef twee boekrecensies. De eerste gaat over een studie van Gerard Strijards aar de volkenrechtelijke aspecten van het Concilie van Trente. De tweede betreft de bundel 'Geuzen en papen: katholiek en protestant tussen Vecht en Eem circa 1550 en 1800'.
Lees hier de eerste boekrecensie
Lees hier de tweede boekrecensie

  Jong

Perspectief 2014-23

Perspectief 2014-23

Dit nummer van Perspectief biedt u de lezingen die werden gehouden tijdens het symposium over het concilie van Trente dat 450 jaar geleden werd afgesloten. Dit symposium vond op 15 oktober 2013 plaats en werd georganiseerd door de Katholieke Vereniging voor Oecumene in samenwerking met de Tilburg School of Theology. De stimulans om dit symposium te organiseren kwam met name van Refo500. Vanaf het begin is de Katholieke Vereniging voor Oecumene als projectpartner bij dit initiatief betrokken met het doel om bij te dragen aan een oecumenische doordenking van 500 jaar Reformatie. 

Uiteraard kunt u het werk van de vereniging steunen met een bijdrage. 

Inhoud Perspectief 2014 23

 

Prof. dr. Wim François en Prof. dr. Violet Soen schetsen in hun bijdrage mede op basis van de voortreffelijke studie van John O'Malley de achtergronden en het verloop van het Concilie. Daarbij wordt in het bijzonder aandacht besteed aan de bijdrage aan het concilie van theologen en bisschoppen uit de Nederlanden. 

In hun artikel, dat de titel 'Het Concilie van Trente (1545-1563). Een tussentijdse balans van 450 jaar onderzoek' draagt, willen zij de synthese die John O'Mally in zijn meeste recente boek beschrijft in perspectief plaatsen, zowel van het recente onderzoek enerzijds als van de vroegmoderne Nederlanden anderzijds. 

Ten aanzien van deze vroegmoderne Nederlanden wordt stilgestaan bij de bijdrage van vertegenwoordigers uit de Nederlanden en de wijze waarop het Concilie in de Nederlanden werd geïmplementeerd.  
Lees hier het artikel

  francois

Violet Soen


Dr. Theo Clemens laat zien welke invloed het Concilie van Trente heeft gehad op de priesteropleidingen in de Lage Landen. Hij richt zich in het bijzonder op het seminarie van het aartsbisdom Mechelen en brengt onder andere naar voren dat het met de priesteropleidingen in de Lage Landen helemaal niet zo slecht gesteld was als vaak voetstoots wordt aangenomen.
Lees hier het artikel

  Clemens

De bijdrage van Dr. Marcel Gielis is gewijd aan de vernieuwing van catechese en catechismus in de Nederlanden ten tijde van het Concilie van Trente. Ook Gielis laat aan de hand van voorbeelden zien dat er in de Nederlanden een oude, op de Middeleeuwen teruggaande traditie op dit gebied bestaat, die slechts in beperkte mate is beïnvloed door de Catechismus Romanus.
Lees hier het artikel

  Gielis

De protestantse beeldvorming van het Concilie van Trente, als daar al van gesproken kan worden, staat vanaf het begin onder zeer negatieve voortekenen. Het Concilie was door de Reformatoren Luther en Melanchton al veroordeeld voordat het goed en wel begonnen was. Prof. dr. Herman Selderhuis schetst in zijn bijdrage de achtergronden van de scepsis, veroordeling en afwijzing van het Concilie aan protestantse zijde.
Lees hier het artikel

  Selderhuis

Op de weg naar het herstel van de kerkgemeenschap kunnen we niet om het verleden heen. Met name in Duitsland is in de jaren tachtig door de theologen en kerkhistorici van beide grote tradities veel geïnvesteerd in de bestudering van de wederzijdse veroordelingen uit het verleden in het licht van de oecumenische toenadering. Dr. Ton van Eijk presenteert in zijn bijdrage de resultaten van dit zeer belangrijke oecumenische studieproject.
Lees hier het artikel

  Eijk

Perspectief 2013-22

Perspectief 2013-22/a>

Met dit nummer van Perspectief sluiten we alweer de zesde jaargang af. De reacties op het tijdschrift zijn positief. De Katholieke Vereniging voor Oecumene wil Perspectief gratis online blijven aanbieden. Uiteraard kunt u het werk van de vereniging steunen met een bijdrage. Wij wensen u een Gezegend en Gelukkig Nieuwjaar! 

Inhoud Perspectief 2013 22

In dit nummer van Perspectief treft u een verscheidenheid van artikelen aan, zes in totaal.

 

Canon Marc Collinson, regiodeken van de Angelicaanse Kerken in Nederland, beschrijft de nood aan vernieuwing en hervorming van de Church of England. Deze kerk heeft sinds de jaren tachtig van de vorige eeuw met een structurele neergang te kampen. De huidige situatie vraagt om een missionaire visie en benadering. De reflectie op en inzet voor de missionaire opdracht heeft geleid tot allerlei nieuwe vormen van kerk-zijn.
Lees hier het artikel

  m collison 75

Dr. Constantin Kenanidis, priester en theoloog van het Oecumenisch Patriarchaat, pleit voor een juist begrip van en opvatting over de Traditie in het leven van de Kerk. Zowel een star traditionalisme als kritiekloze aanpassing aan de tijd ziet hij als een gevaar voor de overlevering van de waarheid.
Lees hier het artikel

  c kenanidis 75

Dr. Elisabeth Hense, docent spiritualteit en dramaturge, gaat in op de verbeelding van het mysterie in de katholieke traditie. Zij laat zien dat kunst in de 20e en 21e eeuw een gelijkwaardige partner van religie is geworden en een zelfstandige visie op het mysterie heeft ontwikkeld. Relgie en kunst halen beiden op een levendige, doeltreffende en betekenisvolle wijze het geheim binnen in het leven van alledag.
Lees hier het artikel

  e hense 75

Ds. Siets Nieuwenhuizen, emeritus-predikant van de Protestantse Kerk in Nederland, reflecteert op de verschuivingen ten aanzien van esthetische uitdrukkingen van het geloof binnen het Protestantisme. In confrontatie met Rome stelden de Reformatoren de beeldenverering onder kritiek. Nieuwenhuizen geeft inzicht in de achtergronden en brengt enige nuanceringen aan.
Lees hier het artikel

  s nieuwenhuizen 75

Mgr. Hans van den Hende, bisschop van Rotterdam, becommentarieert de in het voorjaar van 2013 verschenen studie van dr. Eduardo Echeverria bij uitgeverij Brill, getiteld Berkhouwer and Catholicism.
Lees hier het artikel

  h van de hende 75

p. Taddée Barnas osb, presenteert in dit nummer de jaarlijkse oecumenische kroniek waarin hij ingaat op een aantal belangrijke wijzigingen in het bestuur van verschillende Kerken en op belangrijke oecumenische gebeurtenissen.
Lees hier het artikel

  t barnas 75

Perspectief 2013-21

Perspectief 2013-21

Dit nummer van Perspectief neemt u alvast mee naar de 10e Algemene Vergadering van de Wereldraad van Kerken in Busan die in november van dit jaar in Korea gehouden wordt. Vier auteurs geven met hun artikel een aanzet tot discussie aan de hand van vier teksten die ter voorbereiding op de Algemene Vergadering zijn gemaakt.

 


Geert van Dartel presenteert het Unity Statement dat in Busan aan de algemene vergadering ter goedkeuring zal worden voorgelegd. Deze tekst mag gelden als het missionstatement van de Wereldraad voor de 21e eeuw. Het is de vrucht van een gezamenlijke pelgrimstocht van meer dan 70 jaar.
Lees hier het artikel

  Geert100

Rob van Uden geeft een commentaar bij het document The Church, towards a common vision. De hoop is dat deze tekst een zelfde status zal krijgen als het Limadocument over Doop, Eucharistie en Ambt uit 1982. Van Uden becommentarieert het document tegen de achtergrond van de vijf door paus Johannes Paulus II in de encycliek Ut unum sint genoemde thema’s die op de weg naar eenheid verder moeten worden uitgediept.
Lees hier het artikel

  rob-van-uden1

Marianne Baijens gaat in haar bijdrage in op de tekst over missie en evangelisatie. De opvatting over missie zelf (de missio Dei) en de missie vanuit de marges zijn de twee invalshoeken van dit document die haar het aanspreken en uitdagen.
Lees hier het artikel

  M Baijens

Fred van Iersel geeft vanuit de Katholieke Sociale Leer een kritisch commentaar op het Agape-document waarin gepleit wordt voor een radicale verandering van het wereldwijde economische systeem. Het pleidooi voor radicale verandering zal echter in de wereld van politici en economen gemakkelijk terzijde worden gelegd. Van Iersel bepleit een ‘veeltalige’ benadering waarin ook de taal van de politiek en de economie binnen hun eigen domein recht gedaan wordt.
Lees hier het artikel

  Fred van Iersel

Perspectief 2013-20

Perspectief 2013-20

2    Redactioneel
3    Wat maakt de Kerk katholiek? Perspectieven voor een oud-katholiek antwoord,
      prof. dr. Urs von Arx
27  De regionale en universele Kerk in de huidige orthodox-katholieke dialoog,
      dr. Kyrill Hovorun
33  Tussen theologie en geopolitiek, prof. dr. Alfons Bruning
41  Visie op en bijdrage van de Rooms-katholieke Kerk in Rusland aan de oecumenische
      relaties in Rusland,
      drs. Michiel Peeters fscb
45  De Orthodoxe Kerk in Nederland en de oecumene, aartspriester Theodoor van der Voort
49  Wie is God? - recensie, Mgr. dr. Gerard de Korte
52  De mythe van het zogenaamde 'religieuze' geweld - recensie, Gied ten Berge
56  On George Weigel's evangelical catholicism - recensie, prof. dr. Eduardo Echeverria
61  Personalia
62  Agenda najaar 2013 - symposia
63  Colofon 

Perspectief 2013-19

Perspectief 2013-19

2   Redactioneel
3   'Hoe lang het was en hoe ver', uitzicht op een gemeenschappelijke paasdatum,
     prof. dr. Bert Groen
27 Iets over het Katholiek Appèl, dr. Hans Kronenburg
30 Presentatie van het Katholiek Appèl, mgr. dr. Joris Vercammen
33 Het katholieke van de Kerk, mgr. dr. Gerard de Korte
35 Hoe katholiek is mijn Kerk?, dr. Arjan Plaisier
39 Denkend aan katholiciteit, prof. dr. Rudolf Boon
43 Katholiciteit in oecumenisch perspectief, Geert van Dartel
50 Visioenen van het Tweede Vaticaans Concilie – recensie
54 Vijftig jaar Vaticanum II en start van het Jaar van het Geloof - recensie
57 Personalia
59 Colofon

Perspectief 2012-18

Perspectief 2012-18

Jaargang 5, nummer 18, december 2012

2 Redactioneel
3 Het Woord Gods prediken, p. Dominique Collin o.p.
10 Praktiseer wat je predikt, dr. Michael Bakker
15 De kritische en christologische lezing verbinden, prof. J. Mc. Donald
18 Geen boodschap van mensen, prof. Patrick Nullens
28 Oecumemenische kroniek, Thaddée Barnas
32 Personalia
33 Colofon

Perspectief 2012-17

Perspectief 2012-17

Jaargang 5, Nummer 17, september 2012

Redactioneel
Een passie, Johan Meijer
Passie voor het Oosters christendom, Leo van Leijsen
Missie en catechese, Jekaterina Aleksejeva
Intrede van de Moeder Gods in de tempel, Leo van Leijsen
In de schoenen van de apostelen, dr. Karel Blei
Personalia
Colofon

Volledige Agenda >



 

22
mrt
Utrecht
Dynamiek Stichting voor Cultuurhistorisch Onderzoek organiseert: Reis door licht en duisternis - Het mysterie van

10
mei
In het christelijk Oosten staan liturgie en spiritualiteit sterk in het teken van de verrijzenis. Een

05
juli
Utrecht
Wil je meer weten over oud-katholieke theologie? Ook in 2020 is er een summerschool “Old Catholic

 

 

Laatste lezersreacties:

  • Geert van Dartel zei Meer
    De weggevallen zin is weer teruggekeerd. 4 weken geleden
  • Idelette Otten zei Meer
    Onderaan pag. 47 is een zin weggevallen, nl.
    - van de Hervormde Kerk bleek te zijn en de termen... vrijdag 03 januari 2020
  • Geert van Dartel zei Meer
    Kunt u dat toelichten? woensdag 18 december 2019
  • ANONIEM zei Meer
    er zitten veel fouten in! dinsdag 26 november 2019
Inloggen


 

 

Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door een
bijdrage van de Commissie Projecten in Nederland (PIN)
van de Nederlandse Religieuzen (KNR).


 

 

 

Katholieke Vereniging voor Oecumene
Emmaplein 19D 5211 VZ 's-Hertogenbosch
T:  073-7370026   M: 

KvK 51477351
IBAN-nummer:  NL97 INGB 0000 8019 19
IBAN-nummer:  NL73 INGB 0001 0876 28 

 

LogoWebsiteANBI