Katholieke Vereniging voor Oecumene

Athanasius & Willibrord

Nieuwe categorie

Rome

Reformatie

-

Beraad

"Doof de Geest niet uit"

€ 5,- excl. verzendkosten

Bestel nu!

Slide background

Nieuwe reeks:

Sacramenten in

Oosterse kerken

Slide background

From Conflict to Communion

In het Nederlands vertaald

Slide background

Update: Nu ook Common Prayer

In het Nederlands vertaald

Slide background

The Church

Towards a Common Vision

Faith and Order Paper 214

"De genade vermag veel" - Dordt en Franciscus over de bestemming van de mens

IMG 2381De Rooms-Katholieke Kerk belijdt samen met ‘Dordt’ dat de mens zichzelf niet kan redden, aldus dr. Anton ten Klooster. „Ook in de katholieke theologie kun je weinig –lees: niets– doen aan je eigen rechtvaardiging.”

Dr. Ten Klooster stelde dit vrijdag in Den Bosch tijdens een studiedag van de Katholieke Vereniging voor Oecumene over 400 jaar Synode van Dordt en de apostolische brief ”Verheugt en verblijdt” (2018) van paus Franciscus. Ten Klooster is universitair docent systematische theologie aan de Tilburg School of Catholic Theology en priester van het aartsbisdom Utrecht.

De pauselijke brief is bedoeld als een aansporing tot heiligheid, zei Ten Klooster, waarbij Franciscus met name twee „subtiele vijanden” ziet: gnosticisme en pelagianisme. „Het eerste wil het geloof volkomen begrijpelijk maken, het tweede vergeet dat de zaligheid niet afhangt van de inspanningen van de mens, maar van Gods ontferming en dat God ons het eerst heeft liefgehad.”

Cultuurkritiek

IMG 2373Franciscus benadrukt evenals de Dordtse synode dat het eeuwige leven geen recht is, maar een bijzondere genade die de mens onverdiend ten deel valt, gaf Ten Klooster aan. „Franciscus maakt zich echter niet zozeer zorgen over het feit dat God de mens zou verwerpen, maar dat de mens aan God voorbijgaat. Hij is niet bezig met het bestrijden van de positie dat de mens zich door middel van zijn werken op die rechtvaardiging kan voorbereiden. Wat God met de mens voorheeft, is radicaal onafhankelijk van de inspanningen van de mens. In bepaalde reformatorische kringen heeft dat verlammend gewerkt, ja zelfs geleid tot een ontreddering over het eigen zielenheil. Voor Franciscus is het echter een reden om dan maar nog meer te vertrouwen op de barmhartige verkiezende liefde van God.”

Het woord van Franciscus is volgens Ten Klooster actueel in een tijd vol overmatig vertrouwen in zelfontplooiing en succesvol leven. „De moderne zelfhulpgedachte biedt een vruchtbare bodem voor nieuwe vormen van pelagianisme: leef naar deze richtlijnen, volg deze devotie, bid dit gebed en dan komt het allemaal wel goed. Dit is de obsessie met vormen, regels en procedures waar de paus over spreekt. Het geeft een zekerheid over het feit dat God míj toch echt wel aanvaardt, een zekerheid die gestoeld is op mijn eigen menselijke inspanningen.”

Semipelagianisme 

Prof. dr. Gijsbert van den Brink (Vrije Universiteit Amsterdam) noemde het opvallend dat de paus het zogeheten semipelagianisme expliciet afwijst, dit waar protestanten nogal eens denken dat Rome het semipelagianisme juist omarmt. „De apostolische brief veroordeelt elke vorm van werkheiligheid en denkt sterk vanuit Gods genade. Gelovigen worden zeer persoonlijk aangesproken op de Bijbelse opdracht tot heiligheid. Oude en nieuwe pelagianen kunnen wel warm over Gods genade spreken, maar vertrouwen uiteindelijk toch op hun eigen vermogens en wanen zich superieur aan anderen. De zorg van de paus over zulke subtiele vormen van autonomiedenken lijkt als twee druppels water op die van de Dordtse vaderen.”

Foto's
linksboven: dr. Anton ten Klooster
midden: dr. Anton ten Klooster, prof. dr. Marcel Sarot en prof. dr. Gijsbert van den Brink

Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Reformatorisch Dagblad

De inleidingen van het symposium worden gepubliceerd in het maartnummer van het tijdschrift Perspectief.

Volledige Agenda >



 

05
juli
Utrecht
Wil je meer weten over oud-katholieke theologie? Ook in 2020 is er een summerschool “Old Catholic

 

 

Laatste lezersreacties:

  • ANONIEM zei Meer
    er zitten veel fouten in! 2 weken geleden
  • Lou Pinckaers zei Meer
    Een mooie zinvolle dag die recht doet aan het mooie werk van de Katholieke Vereniging voor Oecumene... 3 weken geleden
  • Sophie Bloemert zei Meer
    Het was een zinvolle en bemoedigende dag, met een prachtige, verdiende, verrassing voor jubilaris... 4 weken geleden
  • Tek Tjio zei Meer
    Dag Leon
    Laat ik voorop stellen dat ik de boeken van K Armstrong een verademing vind over wat zij... maandag 04 november 2019
Inloggen

 

 

Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door een
bijdrage van de Commissie Projecten in Nederland (PIN)
van de Nederlandse Religieuzen (KNR).


 

 

 

Katholieke Vereniging voor Oecumene
Emmaplein 19D 5211 VZ 's-Hertogenbosch
T:  073-7370026   M: 

KvK 51477351
IBAN-nummer:  NL97 INGB 0000 8019 19
IBAN-nummer:  NL73 INGB 0001 0876 28 

 

LogoWebsiteANBI