Katholieke Vereniging voor Oecumene

Athanasius & Willibrord

Heruitgave

Oecumenisch Directorium

€ 7,- excl. verzendkosten

Bestel nu!

Samen de Heer tegemoet

WILLIBRORDZONDAG 8 NOVEMBER 2020

Nieuwe categorie

Rome

Reformatie

-

Beraad

"Doof de Geest niet uit"

€ 5,- excl. verzendkosten

Bestel nu!

Slide background

Nieuwe reeks:

Sacramenten in

Oosterse kerken

Slide background

From Conflict to Communion

In het Nederlands vertaald

Slide background

Update: Nu ook Common Prayer

In het Nederlands vertaald

Slide background

The Church

Towards a Common Vision

Faith and Order Paper 214

Religie achter de voordeur vandaan

gerardrouwhorstSinds een aantal jaren wordt in Nederland een discussie gevoerd over de plaats van religie in het publieke domein. In dat kader wordt regelmatig het standpunt bepleit dat religie een privézaak is. Geloven doe je thuis, achter de voordeur. Anderzijds benadrukken veel gelovigen juist de betekenis die religies kunnen hebben voor de samenleving.

De discussies spitsen zich veelal toe op rituelen, op geloofsuitingen die een ritueel karakter hebben: hoofddoekjes, weigerambtenaren, besnijdenis, het dragen van religieuze insignes door ambtenaren in functie. Een frappant en recent voorbeeld is ook het debat over het zogenaamde 'rituele' onverdoofde slachten.

Jubileum KRI

De  Katholieke Raad voor Israël - die zich voortaan Raad voor Kerk en Jodendom zal noemen - is van mening dat de vraag of religie en rituelen al dan niet (uitsluitend) achter de voordeur thuishoren, voor alle religies en religieuze stromingen, en dus ook voor Joden en rooms-katholieken, van groot belang is. Daarom heeft zij de viering van haar zestigjarig jubileum op 10 mei j.l aan dit thema gewijd dat bovendien centraal stond in de Kardinaal Willebrandslezing die als onderdeel van dit jubileum werd gehouden door prof. mr. Ernst Hirsch Ballin.

RituelenHirsch Ballin en Poorthuis

Prof. dr. Marcel Poorthuis wees in zijn lezing op de negatieve en op zijn minst ambivalente gevoelens die veel Nederlanders hebben ten opzicht van rituelen. Zij hebben veelal weinig aandacht voor uiterlijke vormen en beschouwen rituelen als primitief omdat ze niet in de strikte zin van het woord functioneel zijn. Besnijdenis (van mannen) was, zo stelt men, ooit, toen Joden en moslims in de woestijn woonden, functioneel maar heeft in onze samenleving geen medische functie en houdt, zo wordt er aan toegeveoegd, zelfs medische risico's in. Poorthuis beklemtoont daarentegen dat de waarde van rituelen niet bestaat in hun functionaliteit, maar dat ze om veel andere redenen van groot belang kunnen zijn voor individuen en gemeenschappen.

Godsdienstvrijheid

Prof. mr. Hirsch Ballin maakte in een grondig en inspirerend betoog duidelijk dat rituelen geen pure privézaak zijn en bovendien niet alleen in religieuze settings voorkomen: ook het seculiere domein kent zijn eigen rituelen. Men kan hierbij denken aan het burgerlijk huwelijk - ook van mensen van hetzelfde geslacht - en van de rechtspraak waar bijvoorbeeld bepaalde kledingvoorschriften gelden. Net als prof. Poorthuis benadrukte Hirsch Ballin de bijzondere betekenis die rituelen kunnen hebben en hij sprak in dit verband van het intieme karakter van rituelen dat mensen in hun hart raakt. Het recht op het houden van rituelen maakt daarom deel uit van de godsdienstvrijheid die door de wetgever dient te worden beschermd (al dient deze vrijheid natuurlijk afgewogen te worden tegenover andere wettelijke grondrechten).

Na deze lezing volgden twee korte co-referaten die werden gehouden door rabbijn mr. Menno ten Brink, rabbijn van de liberale synagoge van Amsterdam - die een pleidooi hield voor het recht van religieuze gemeenschappen om door middel van rituelen uitdrukking te geven aan hun identiteit - en door ds. Pieter Goedendorp, voorzitter van het Overlegorgaan van Joden en christenen.

De lezingen en de coreferaten die tijdens dit congres zijn gehouden zullen worden gepubliceerd door uitgeverij Berne. Verschillende media besteedden aandacht aan het symposium.

Prof. dr. Gerard Rouwhorst is voorzitter van de KRI.
Foto's: prof. dr. Gerard Rouwhorst (Centrum voor Patristisch Onderzoek) en prof. dr. Ernst Hirsch-Ballin en prof. dr. Marcel Poorthuis (KRI)

Volledige Agenda >



 

06
aug
Stadsklooster Den Bosch
Wie de geschiedenis niet kent, is gedoemd haar te herhalen. Op 6 en 9 augustus is het precies 75 jaar

07
aug
Mozes en Aaron Kerk Amsterdam
Wie de geschiedenis niet kent, is gedoemd haar te herhalen. Op 6 en 9 augustus is het precies 75 jaar

02
okt
Catharinakerk Den Bosch
Het Midden-Oosten wordt al jaren geteisterd door oorlog. Syrië en Irak zijn zwaar gehavende landen. De

06
nov
Mariënkroon Nieuwkuijk
Mgr. dr. Gerard de Korte, bisschop van ’s-Hertogenbosch en dr. Eric Bouter, protestants theoloog spreken

08
nov
De tijden zijn onzeker. Het valt niet te voorzien hoe het er in onze wereld over 50 jaar aan toe zal gaan.

 

 

Laatste lezersreacties:

  • Iemand van Koptische... zei Meer
    —- Schreef:
    Ja zeker paus tawadros de 2e
    2 weken geleden
  • Lou Pinckaers zei Meer
    Mooi initiatief! maandag 11 mei 2020
  • Rene Heinrichs zei Meer
    Er is nog heel veel werk te doen. Mogen wij katholieken zichtbaarder worden in de bestrijding van... dinsdag 05 mei 2020
  • —- zei Meer
    Ja zeker paus tawadros de 3e vrijdag 27 maart 2020
Inloggen


 

 

Deze website wordt mede mogelijk gemaakt door een
bijdrage van de Commissie Projecten in Nederland (PIN)
van de Nederlandse Religieuzen (KNR).


 

 

 

Katholieke Vereniging voor Oecumene
Emmaplein 19D 5211 VZ 's-Hertogenbosch
T:  073-7370026   M: 

KvK 51477351
IBAN-nummer:  NL97 INGB 0000 8019 19
IBAN-nummer:  NL73 INGB 0001 0876 28 

 

LogoWebsiteANBI