Het St. Thomasfeest in Hilversum: een terugblik

De Syro-Malabaarse gemeenschap in Nederland vierde haar jaarlijkse St. Thomasfeest op zaterdag 2 mei 2026 in de St. Vituskerk Hilversum, ter gelegenheid van de Zondag voor de Oosterse Kerken ditmaal mét gasten uit Nederlandse parochies. Het werd een bijzondere ontmoeting en een feestelijke kennismaking met de cultuur en liturgie van deze Indiase katholieken.

De gemeenschap verwelkomde graag rond de 50 gasten om dit patroonsfeest met haar mee te vieren. Zo droeg de dag bij aan bekendheid met de Oosterse Katholieke Kerken in het algemeen en de Indiase Syro-Malabaarse Kerk in het bijzonder. Dit is één van de doelstellingen van onze vereniging, waaraan dit jaar dus op bijzondere wijze invulling is gegeven.

‘Syro-Malabaars’

Zoals gebruikelijk in de Syro-Malabaarse traditie werd de viering van het patroonsfeest geopend het afgesloten met het hijsen en strijken van de patroonsvlag. Vervolgens werd de Heilige Qurbana gevierd, de Eucharistie in de Oost-Syrische traditie. Samen met de regio Malabar in de deelstaat Kerala vormt dit de naam van deze kerk, die in volle eenheid is met de bisschop van Rome. De Syro-Malabaarse Kerk is één van 23 Kerken sui iuris (volgens eigen recht), die samen met de Westerse of Latijnse Kerk de wereldwijde Katholieke Kerk vormen, verbonden met de paus. Deze kerken bewaren hun eigen culturele en liturgische en canonieke eigenheid en vormen een levend getuigenis van eenheid in verscheidenheid.

De Syro-Malabaarse gemeenschappen in Europa vallen onder de pastorale verantwoordelijkheid van Apostolisch Visitator Mar Stephen Chirappanath, die voor de gelegenheid was overgekomen uit Rome. Hij ging voor in de Qurbana, die werd geconcelebreerd door Indiase en Nederlandse priesters. De liturgie werd gevierd in het Malayalam en het Engels, en het valt op hoeveel er gezongen wordt, zowel door de gemeenschap als door de voorgangers. Voor de gasten waren er vertalingen in het Nederlands en Engels beschikbaar, om de viering te kunnen volgen.

“Heel bijzonder om deel te mogen nemen aan deze Syro-Malabaarse viering. En kennis te mogen nemen van de rijke en zeer oude liturgische teksten. De ontvangst was buitengewoon hartelijk!”

Jacqueline (67) uit Houten

“Ik was tot de viering in het kader van de Zondag van de Oosterse Kerken niet bekend met de Syro-Malabaarse kerk. Ik heb de gemeenschap als levendig en gastvrij ervaren. Het was prachtig om een tastbare indruk te krijgen van de diversiteit van de katholieke kerk en tegelijkertijd te zien dat we, met al onze verschillen, toch deel uitmaken van een en hetzelfde apostolische lichaam van Christus.”

Edgar Alberts (24), student, toegetreden tot de Rooms-katholieke kerk in 2026

Still van de livestream van de St. Vituskerk. Kijk de viering terug op kerkdienstgemist.nl.

Processie en cultureel programma

Na de viering vond een feestelijke omgang plaats met de reliek van de Heilige Thomas de Apostel, door wie de Indiase kerk in de eerste eeuw gesticht werd. Diens belijdenis “mijn Heer en mijn God” (Joh. 20:28) is duidelijk zeer geliefd door de gemeenschap. De vraag van Thomas in de Evangelielezing op de Zondag voor de Oosterse Kerken (3 mei 2026) was aanleiding om de samenwerking te zoeken met de Syro-Malabaarse gemeenschap: “Hoe kunnen wij de weg kennen?” (Joh 14:5). De processie rond de St. Vitus werd gekenmerkt door gekleurde parasols (Muthukkuda) en percussie.

De processie bij het St. Thomasfeest door de Syro-Malabaarse gemeenschap, met vicevoorzitter van de Katholieke Vereniging Karin Bornhijm en coördinator Fokke Wouda. Foto: Marie-Heleen Lüchinger.

Een cultureel programma met verschillende traditionele dansen uitgevoerd door meisjes en vrouwen uit de gemeenschap vervolgde het programma. Deze dansen beelden onder meer de komst van St. Thomas naar India uit en vormen een expressie van de Syro-Malabaarse spiritualiteit. Burgemeester Gerhard van den Top opende dit programma met woorden van grote waardering voor de bijdrage van de Indiase gemeenschap aan de Nederlandse samenleving. Ook de bisschop van Haarlem-Amsterdam Mgr. Johannes Hendriks schoof aan om de band tussen Latijnse en Oosterse katholieken te benadrukken.

“There is this beauty of integration, of having all of these different cultures here in Hilversum. But at the same time to see how you preserve and develop your own identity, your own cultural and spiritual values. The beauty of living together as all these different cultures doesn’t mean we all need to be the same. It is beautiful to be different, but to be connected and to respect each other in our values and in the way we try to make this place a better place.”

Gerhard van den Top, burgemeester van Hilversum

“The Syro Malabar Catholic Mission in the Netherlands has become a beautiful example of faith, unity, and cultural harmony. The active participation and support of the Dutch community, along with the collaboration of other Eastern Churches, have greatly strengthened our mission and spiritual journey. The special feast celebrated on May 2nd was a wonderful witness to Christian fellowship and mutual respect among different traditions. It was inspiring to see people from various communities come together in prayer, celebration, and service. Such occasions deepen our faith, preserve our rich Eastern Christian heritage, and build stronger bonds within the wider Church in the Netherlands.”

Jibi Mathews, koorleider en penningmeester van de Syro Malabar Catholic Mission Netherlands

Natuurlijk werd de middag afgesloten met een heerlijke Indiase maaltijd, ontmoeting, muziek, dans en spel. Een dag die zeker de eigenheid van deze Oosterse katholieken heeft laten zien en die gelegenheid heeft geboden tot herkenning en verbinding.

Meer indrukken

“Ik heb eerlijk gezegd niet eerder gehoord van de Syro-Malabaarse Eucharistieviering, maar ik ben erg positief verrast. Wat ik zo mooi vind aan de viering is dat er te zien is dat de basisstructuur van een Eucharistieviering precies is als bij de Rooms-katholieke kerk, alleen zijn de accenten op andere plekken in de viering gelegd gecombineerd met de culturele invloed. Dit maakte het voor mij een hele mooie Eucharistieviering.”

Dirk van der Park (26), plantenveredelaar te Corn. Bak B.V. Assendelft, gedoopt, eerste communie ontvangen en gevormd. Sinds bijna 3 jaar weer terug in het Rooms-katholieke geloof bij de Odulphus Kerk te Assendelft

“Het leuke aan het bijwonen van de H. Qurbana is dat zowel de diversiteit in liturgie als de universaliteit van de Katholieke Kerk naar voren komt. De Syro-Malabaarse Kerk is in volledige communie met Rome. Het is mooi om te zien dat de opbouw van de liturgie anders is, terwijl de kern van de liturgie nog steeds dezelfde woorden van consecratie zijn, waarna onze lieve Heer op het altaar aanwezig is.”

Dennis Jonker (23) Student rechten en belijdend Rooms-Katholiek

De dag werd foto- en videografisch vastgelegd. De beelden daarvan zullen later worden gedeeld. Een eigen impressie toevoegen? Neem contact met ons op!

Tekst: Dr. Fokke Wouda, coördinator van de Katholieke Vereniging voor Oecumene